मुंबई : गेल्या तीन दिवसांपासून महाराष्ट्राच्या विविध भागांत सुरू असलेल्या मुसळधार पावसाने जनजीवन विस्कळीत केले आहे. विशेषतः मुंबई महानगर क्षेत्रात पावसाचा जोर कायम असून अनेक सखल भागांमध्ये पाणी साचले आहे. हवामान विभागाने मुंबईसह ठाणे आणि रायगड जिल्ह्यांसाठी ‘रेड अलर्ट’ जारी केला आहे. या पार्श्वभूमीवर राज्य सरकार आणि आपत्ती व्यवस्थापन यंत्रणा सतर्क झाल्या असून नागरिकांच्या सुरक्षिततेसाठी महत्त्वाचे निर्देश जारी करण्यात आले आहेत.
राज्यातील पावसाची गंभीर परिस्थिती लक्षात घेऊन राज्य आपत्ती व्यवस्थापन प्राधिकरणाने सोमवार, ६ जुलै २०२६ रोजी विविध खबरदारीच्या उपाययोजना जाहीर केल्या आहेत. मुंबईतील खासगी आस्थापनांना शक्य असल्यास आपल्या कर्मचाऱ्यांना ‘वर्क फ्रॉम होम’ची सुविधा उपलब्ध करून देण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे. मुसळधार पावसाच्या काळात अनावश्यक प्रवास कमी करणे आणि वाहतूक व्यवस्थेवरील ताण कमी करणे हा या निर्णयामागील प्रमुख उद्देश आहे.
अत्यावश्यक सेवा वगळता इतर सरकारी आणि निम-सरकारी कार्यालयांबाबतही खबरदारीचे निर्देश देण्यात आले आहेत. कर्मचाऱ्यांच्या सुरक्षिततेचा विचार करून दुपारनंतर अर्ध्या दिवसाची सुट्टी देण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे. तसेच मुंबई, ठाणे आणि लगतच्या परिसरातील शाळा आणि महाविद्यालयांना खबरदारीचा उपाय म्हणून सुट्टी जाहीर करण्यात आली आहे.
मुंबई, ठाणे आणि रायगडला रेड अलर्ट
हवामान विभागाने मुंबई, ठाणे आणि रायगड जिल्ह्यांसाठी अतिमुसळधार पावसाचा इशारा दिला आहे. काही भागांत मुसळधार ते अतिमुसळधार पावसाची शक्यता असून जोरदार वारे वाहण्याचाही अंदाज व्यक्त करण्यात आला आहे. वाऱ्याचा वेग ताशी ८० ते ९० किलोमीटरपर्यंत पोहोचण्याची शक्यता असल्याने नागरिकांना विशेष खबरदारी घेण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे. मुसळधार पावसामुळे मुंबई महानगर क्षेत्रातील अनेक सखल भागांमध्ये पाणी साचल्याचे चित्र आहे. त्यामुळे रस्ते वाहतुकीचा वेग मंदावला असून काही ठिकाणी मोठ्या प्रमाणावर वाहतूक कोंडी निर्माण झाली आहे.
रेल्वे आणि रस्ते वाहतुकीला पावसाचा फटका
सततच्या पावसाचा परिणाम रेल्वे आणि रस्ते वाहतुकीवरही झाला आहे. रेल्वे मार्गांवर काही ठिकाणी पाणी साचल्याने मुंबईतील लोकल सेवा सुमारे १५ ते २० मिनिटे उशिराने धावत आहेत. त्यामुळे सकाळपासूनच प्रवाशांना अडचणींचा सामना करावा लागत आहे. दरम्यान, कर्जत-खोपोली मार्गावरील रेल्वे सेवा तांत्रिक कारणामुळे तात्पुरती प्रभावित झाली आहे. प्रशासनाकडून सेवा पूर्ववत करण्यासाठी प्रयत्न सुरू आहेत. मुंबई-पुणे द्रुतगती मार्गावरही पावसाचा परिणाम झाला. घाट परिसरात दरड कोसळल्यामुळे काही काळ वाहतूक प्रभावित झाली होती. प्रशासन आणि संबंधित यंत्रणांनी तातडीने घटनास्थळी पोहोचून मार्गावरील अडथळे दूर करण्याचे काम हाती घेतले.
उल्हास नदीने ओलांडली धोक्याची पातळी
ठाणे जिल्ह्यातील बदलापूर परिसरात परिस्थिती चिंताजनक बनली आहे. उल्हास नदीच्या पाणीपातळीत वेगाने वाढ झाली असून नदीने धोक्याची पातळी ओलांडल्याचे सांगण्यात येत आहे. नदीकाठच्या आणि सखल भागांमध्ये पाणी शिरण्यास सुरुवात झाल्याने स्थानिक प्रशासन सतर्क झाले आहे.गरज भासल्यास नागरिकांना सुरक्षित ठिकाणी स्थलांतरित करण्यासाठी यंत्रणा सज्ज ठेवण्यात आल्या आहेत. राज्यातील विविध धरणांच्या पाणलोट क्षेत्रातही जोरदार पाऊस सुरू असल्याने धरणांमधील पाणीसाठ्यात वाढ होत आहे. जलसंपदा विभाग आणि जिल्हा प्रशासन परिस्थितीवर सतत लक्ष ठेवून आहे.
नागरिकांनी अनावश्यक प्रवास टाळावा
आपत्ती व्यवस्थापन विभागाने नागरिकांना अत्यावश्यक कामाशिवाय घराबाहेर न पडण्याचे आवाहन केले आहे. मुसळधार पाऊस आणि जोरदार वाऱ्याच्या पार्श्वभूमीवर समुद्रकिनारे, नदीकाठ, धबधबे आणि इतर धोकादायक पर्यटनस्थळांवर जाणे टाळावे, असे प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे.तसेच मोठ्या झाडांखाली, जीर्ण इमारतींजवळ आणि मोठ्या होर्डिंग्जच्या परिसरात थांबू नये. पाणी साचलेल्या रस्त्यांवरून वाहन चालवताना विशेष खबरदारी घ्यावी. विजेच्या खांबांपासून आणि उघड्या विद्युत तारांपासून सुरक्षित अंतर ठेवण्याचेही आवाहन करण्यात आले आहे.
कोणत्याही आपत्कालीन परिस्थितीत नागरिकांनी ११२, १०७० किंवा १०७७ या हेल्पलाइन क्रमांकांवर संपर्क साधावा. नागरिकांनी सोशल मीडियावरील अप्रमाणित माहिती आणि अफवांवर विश्वास न ठेवता केवळ अधिकृत सरकारी सूचना, हवामान विभागाचे अंदाज आणि स्थानिक प्रशासनाच्या घोषणांकडे लक्ष द्यावे, असे आवाहन प्रशासनाने केले आहे.
पावसाचा जोर कायम राहण्याची शक्यता असल्याने मुंबई महानगर क्षेत्रासह कोकणातील प्रशासनाला सतर्क राहण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. नागरिकांनी प्रवासाचे नियोजन करण्यापूर्वी रेल्वे, रस्ते वाहतूक आणि हवामानासंबंधी ताज्या अधिकृत सूचना तपासाव्यात, असेही प्रशासनाने म्हटले आहे.
