छत्रपती संभाजीनगर : भारतातील तरुणांना दहशतवादी कारवायांसाठी प्रवृत्त करणे, सोशल मीडियाच्या माध्यमातून त्यांच्याशी संपर्क साधणे आणि देशातील संवेदनशील माहिती पाकिस्तानपर्यंत पोहोचवण्याच्या कथित आंतरराष्ट्रीय नेटवर्कच्या संशयावरून महाराष्ट्र दहशतवाद विरोधी पथकाने राज्यभर मोठी कारवाई सुरू केल्याची माहिती समोर आली आहे. गुरुवारी मध्यरात्रीपासून सुरू झालेल्या या मोहिमेत मुंबईसह मराठवाडा आणि पश्चिम महाराष्ट्रातील अनेक जिल्ह्यांमध्ये एकाच वेळी छापेमारी करण्यात आल्याचे सांगितले जात आहे.
प्राथमिक माहितीनुसार, महाराष्ट्र एटीएसच्या विशेष पथकांनी राज्यातील १५० हून अधिक संशयित ठिकाणांवर शोधमोहीम राबवली आहे. मुंबई, ठाणे, कुर्ला, वांद्रे, जोगेश्वरी, नवी मुंबई, मीरा रोड, भाईंदर, सांगली, सातारा, बीड, जालना, धाराशिव आणि छत्रपती संभाजीनगरसह विविध भागांमध्ये ही कारवाई झाल्याची माहिती आहे. या संपूर्ण कारवाईच्या केंद्रस्थानी पाकिस्तानातील लाहोरशी संबंधित असल्याचे सांगितले जाणारे कथित डिजिटल नेटवर्क आहे. शहजाद भट्टी नावाच्या एका संशयित गुन्हेगारी नेटवर्क ऑपरेटरशी संबंधित संपर्क आणि डिजिटल व्यवहारांची सुरक्षा यंत्रणांकडून तपासणी केली जात असल्याचे वृत्त आहे. मात्र, या प्रकरणातील सर्व आरोप तपासाधीन असून एटीएस किंवा राज्याच्या गृह विभागाकडून कारवाईच्या संपूर्ण व्याप्तीबाबत अधिकृत तपशील अद्याप जाहीर झालेला नाही.
दिल्ली-पंजाबमधील कारवाईनंतर महाराष्ट्रात धाडसत्र
या कारवाईपूर्वी पोलिसांच्या स्पेशल सेलने बुधवारी दिल्ली आणि पंजाबमध्ये कारवाई करून शहजाद भट्टीशी कथित संबंध असलेल्या दोन गटांशी जोडलेल्या सहा संशयितांना अटक केल्याचे सांगितले जात आहे. त्यानंतर महाराष्ट्रातील संभाव्य संपर्क आणि डिजिटल नेटवर्कची माहिती मिळाल्याने राज्यात व्यापक शोधमोहीम सुरू करण्यात आल्याची प्राथमिक माहिती आहे. सुरक्षा यंत्रणांच्या संशयाप्रमाणे, डिजिटल प्लॅटफॉर्म आणि सोशल मीडियाचा वापर करून भारतातील काही तरुणांशी संपर्क साधला जात होता. आर्थिक मदतीचे किंवा पैशांचे आमिष दाखवून त्यांना नेटवर्कमध्ये ओढणे, त्यांच्याकडून संवेदनशील माहिती मिळवण्याचा प्रयत्न करणे तसेच कट्टरतावादी विचारांकडे वळवणे, अशा संभाव्य बाबींची चौकशी केली जात आहे. महाराष्ट्रातील काही तरुणांचा सोशल मीडियाच्या माध्यमातून पाकिस्तानातील संशयित हस्तकांशी संपर्क झाल्याचा संशय सुरक्षा यंत्रणांना असल्याचे सांगितले जात आहे. या संपर्काचे स्वरूप नेमके काय होते, त्यातून कोणती माहिती पाठवण्यात आली का आणि आर्थिक व्यवहार झाले का, या सर्व बाबींचा तपास केला जात आहे.
मराठवाड्यात १३ ठिकाणी कारवाई; छत्रपती संभाजीनगरातून ९ जण ताब्यात
या व्यापक मोहिमेचा मोठा भाग मराठवाड्यात केंद्रित झाल्याचे दिसत आहे. प्राथमिक माहितीनुसार, एटीएसच्या विविध पथकांनी मराठवाड्यातील एकूण १३ ठिकाणी छापेमारी केली. या कारवाईत छत्रपती संभाजीनगरमधून ९ जणांना चौकशीसाठी ताब्यात घेण्यात आल्याची माहिती आहे. तसेच जालना जिल्ह्यातून २, धाराशिवमधून १ आणि बीड जिल्ह्यातून १ अशा एकूण १३ जणांना ताब्यात घेऊन त्यांची चौकशी सुरू करण्यात आल्याचे सांगण्यात येत आहे. ताब्यात घेणे म्हणजे दोष सिद्ध होणे किंवा अटक होणे नव्हे; संबंधित व्यक्तींच्या संभाव्य संपर्कांची आणि डिजिटल उपकरणांमधील माहितीची पडताळणी तपास यंत्रणा करत असल्याचे समजते.
मिसरवाडीतील संशयिताच्या कारचा सीमावर्ती प्रवास तपासाच्या केंद्रस्थानी
छत्रपती संभाजीनगरमधील मिसरवाडी परिसरात झालेली कारवाई विशेष चर्चेत आली आहे. येथून चौकशीसाठी ताब्यात घेतलेल्या एका संशयिताशी संबंधित खाजगी कार काही दिवसांपूर्वी राजस्थानमधील आंतरराष्ट्रीय सीमेजवळील परिसरात गेल्याची माहिती तपास यंत्रणांना मिळाल्याचे सांगितले जात आहे. या वाहनाचा प्रवास नेमका कोणत्या कारणासाठी झाला, वाहनात कोण प्रवास करत होते, प्रवासादरम्यान कोणाशी संपर्क साधण्यात आला आणि या प्रवासाचा संशयित डिजिटल नेटवर्कशी काही संबंध आहे का, याची चौकशी सुरू असल्याची माहिती आहे. वाहनाच्या मार्गाचा डिजिटल डेटा, टोल नोंदी, मोबाइल लोकेशन आणि इतर उपलब्ध तांत्रिक पुराव्यांची पडताळणी होण्याची शक्यता आहे.
मोबाईल, लॅपटॉप आणि सिम कार्ड जप्त
छापेमारीदरम्यान संशयितांकडील मोबाईल फोन, लॅपटॉप, सिम कार्ड, इलेक्ट्रॉनिक स्टोरेज उपकरणे आणि काही कागदपत्रे तपासासाठी ताब्यात घेण्यात आल्याची माहिती आहे. या उपकरणांची सायबर फॉरेन्सिक तज्ज्ञांकडून तपासणी केली जात असल्याचे सांगण्यात येत आहे. डिजिटल उपकरणांमधील सोशल मीडिया चॅट, एन्क्रिप्टेड मेसेजिंग अॅप्सवरील संपर्क, ई-मेल संवाद, इंटरनेट कॉलिंग रेकॉर्ड, आर्थिक व्यवहार आणि परदेशातील क्रमांकांशी झालेला संभाव्य संपर्क तपासाच्या केंद्रस्थानी असण्याची शक्यता आहे. तसेच संशयितांच्या बँक खात्यांमध्ये परदेशातून पैसे आले का, डिजिटल वॉलेट किंवा अन्य माध्यमांतून आर्थिक व्यवहार झाले का आणि सोशल मीडिया अकाउंट्सच्या माध्यमातून कोणत्या प्रकारचा मजकूर शेअर करण्यात आला, याचाही तपास केला जाण्याची शक्यता आहे.
सुरक्षा यंत्रणांकडून कमालीची गोपनीयता
कारवाईचे गांभीर्य आणि राष्ट्रीय सुरक्षेशी संबंधित तपासाचे स्वरूप लक्षात घेता महाराष्ट्र एटीएसकडून अद्याप संपूर्ण तपशील सार्वजनिक करण्यात आलेला नाही. त्यामुळे ताब्यात घेतलेल्या व्यक्तींवरील नेमके आरोप, त्यांच्या कथित संपर्कांचे स्वरूप आणि तपासात आतापर्यंत काय पुरावे मिळाले आहेत, याबाबत अधिकृत पुष्टीची प्रतीक्षा आहे. दरम्यान, राज्यभर एकाच वेळी मोठ्या प्रमाणावर झालेल्या कारवाईमुळे सुरक्षा यंत्रणा या प्रकरणाचा तपास व्यापक स्तरावर करत असल्याचे स्पष्ट होत आहे. या तपासातून एखाद्या संभाव्य घातपाताच्या कटाचा उलगडा होतो का, कथित आंतरराष्ट्रीय नेटवर्कची व्याप्ती किती आहे आणि महाराष्ट्रातील संपर्कांचा त्यात नेमका काय सहभाग आहे, याकडे आता संपूर्ण राज्याचे लक्ष लागले आहे.
