मुंबई : राज्यात गेल्या काही दिवसांपासून पावसाने जोरदार पुनरागमन केले असून आगामी काही तासांत आणि पुढील काही दिवसांत पावसाचा जोर आणखी वाढण्याची शक्यता भारतीय हवामान विभागाने (IMD) व्यक्त केली आहे. मराठवाडा, विदर्भ आणि कोकण घाटमाथा परिसरातील अनेक जिल्ह्यांसाठी ऑरेंज अलर्ट, तर गोंदिया जिल्ह्यासाठी रेड अलर्ट जारी करण्यात आला आहे. राज्यातील बहुतांश जिल्ह्यांमध्ये विजांच्या कडकडाटासह मुसळधार पावसाचा यलो अलर्ट देण्यात आल्याने प्रशासन सतर्क झाले आहे.
हवामान विभागाच्या अंदाजानुसार पुणे घाटमाथा, सातारा, रायगड, कोल्हापूर, जळगाव, धुळे, नाशिक, ठाणे, मुंबई, रत्नागिरी, वर्धा, अमरावती, नागपूर, भंडारा, गोंदिया, चंद्रपूर, गडचिरोली, बीड, परभणी आणि हिंगोली या जिल्ह्यांमध्ये मुसळधार ते अतिमुसळधार पावसाची शक्यता आहे. अनेक ठिकाणी वीजांच्या कडकडाटासह जोरदार सरी कोसळण्याचा अंदाज व्यक्त करण्यात आला आहे.
छत्तीसगड-ओडिशा परिसरातील प्रणालीचा परिणाम
हवामान विभागाच्या माहितीनुसार छत्तीसगड आणि ओडिशा परिसरात कमी दाबाची प्रणाली अधिक सक्रिय झाली आहे. ओडिशातील संभळपूरच्या वायव्येस सुमारे ८० किलोमीटर अंतरावर डीप डिप्रेशन सक्रिय असल्यामुळे त्याचा परिणाम महाराष्ट्रातील विदर्भ, मराठवाडा आणि मध्य महाराष्ट्रावर होत आहे. या प्रणालीमुळे वातावरणात मोठ्या प्रमाणावर आर्द्रता निर्माण झाली असून पुढील काही तासांत राज्यभर पावसाचा जोर वाढण्याची शक्यता आहे.
जूनची तूट जुलैने भरून काढली
यंदाच्या मान्सूनच्या सुरुवातीला जून महिन्यात अपेक्षित पाऊस न झाल्याने शेतकरी आणि नागरिकांमध्ये मोठी चिंता निर्माण झाली होती. अनेक भागात पेरण्या रखडल्या होत्या, तर काही ठिकाणी उगवलेल्या पिकांवर संकट आले होते. मात्र जुलै महिन्याच्या सुरुवातीपासून सुरू झालेल्या जोरदार पावसाने परिस्थितीत मोठा बदल घडवून आणला आहे. जुलै महिन्यात झालेल्या दमदार पावसामुळे जून महिन्यातील पावसाची तूट मोठ्या प्रमाणात भरून निघाली असून शेतकऱ्यांना मोठा दिलासा मिळाला आहे. खरीप हंगामातील पिकांना नवसंजीवनी मिळाल्याने ग्रामीण भागात समाधानाचे वातावरण आहे.
नांदेडमध्ये हंगामातील सर्वात मोठा पाऊस
मराठवाड्यातील नांदेड शहरासह जिल्ह्याच्या अनेक भागांत सकाळपासूनच मुसळधार पावसाने हजेरी लावली. यंदाच्या पावसाळ्यातील हा आतापर्यंतचा सर्वात मोठा पाऊस मानला जात आहे. जोरदार पावसामुळे रस्त्यांवर पाणी साचले, तर अनेक लहान-मोठे नाले प्रथमच खळखळून वाहू लागले. शेतकऱ्यांच्या मते हा पाऊस सोयाबीन, कापूस, तूर आणि इतर खरीप पिकांसाठी अत्यंत लाभदायक ठरणार आहे. मात्र जिल्ह्यातील मोठे धरणे आणि जलसाठे पूर्ण क्षमतेने भरण्यासाठी अजूनही काही दिवस सातत्याने पाऊस होण्याची आवश्यकता असल्याचे जलतज्ज्ञांचे मत आहे.
गोंदियात रात्री दमदार पावसाची हजेरी
गोंदिया जिल्ह्यासाठी हवामान विभागाने रेड अलर्ट जारी केला होता. दिवसभर अपेक्षित पाऊस न झाल्याने नागरिक आणि शेतकऱ्यांमध्ये चिंता निर्माण झाली होती. मात्र रात्री उशिरा विजांच्या कडकडाटासह मुसळधार पावसाने जोरदार हजेरी लावत संपूर्ण वातावरण बदलून टाकले. या पावसामुळे धानासह खरीप पिकांना मोठा दिलासा मिळाला असून शेतकऱ्यांमध्ये आनंदाचे वातावरण निर्माण झाले आहे. जिल्ह्यात पुढील काही दिवसही पावसाचा जोर कायम राहण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात आली आहे.
एल निनोची चिंता काहीशी कमी
यंदा प्रशांत महासागरात एल निनो सक्रिय झाल्याने भारतातील मान्सूनवर विपरीत परिणाम होईल, अशी शक्यता व्यक्त केली जात होती. जून महिन्यातील कमी पावसामुळे ही भीती अधिक वाढली होती. मात्र जुलै महिन्यात मान्सूनने जोरदार पुनरागमन केल्यामुळे परिस्थितीत सकारात्मक बदल दिसून येत आहे. तज्ज्ञांच्या मते, पुढील काही दिवसांतही कमी दाबाच्या प्रणाली सक्रिय राहिल्यास राज्यातील अनेक भागांत चांगला पाऊस सुरू राहू शकतो. त्यामुळे खरीप पिकांना मोठा फायदा होण्याची शक्यता आहे.
प्रशासनाकडून नागरिकांना सतर्कतेचे आवाहन
दरम्यान, हवामान विभागाच्या इशाऱ्यानंतर राज्य प्रशासनाने नागरिकांना सतर्क राहण्याचे आवाहन केले आहे. अतिवृष्टीची शक्यता असलेल्या भागातील नागरिकांनी नदी, नाले आणि धबधब्यांच्या परिसरात जाणे टाळावे, तर डोंगराळ भागात भूस्खलनाचा धोका लक्षात घेऊन आवश्यक ती खबरदारी घ्यावी, असे आवाहन करण्यात आले आहे. पावसामुळे राज्यातील तापमानात घट झाली असून सर्वत्र आल्हाददायक वातावरण निर्माण झाले आहे. आगामी काही दिवस राज्यभर पावसाचा जोर कायम राहण्याचा अंदाज व्यक्त करण्यात आल्याने शेतकऱ्यांसह सर्वसामान्य नागरिकांचे लक्ष आता हवामान विभागाच्या पुढील अंदाजाकडे लागले आहे.
